Premier League dời lịch: Derby Merseyside và Arsenal – Man City chuyển sang 29/11

Mười hai giờ trưa, Chủ nhật ngày 29 tháng 11. Đó là lúc bóng lăn ở derby Merseyside, trên sân Hill Dickinson — sân nhà mới của Everton. Với người hâm mộ đi xa, khung giờ ấy buộc họ rời nhà từ tinh mơ. Với cầu thủ, nó phá vỡ nhịp sinh học của cả một tuần tập luyện. Những khán đài im lặng vẫn vang vọng tiếng tim đập của một thế hệ, và đôi khi chỉ một con số trên bản thông báo cũng đủ để đổi nhịp đập ấy.

Những gì Premier League vừa xác nhận

Premier League đã công bố danh sách lựa chọn truyền hình mới nhất, kéo theo một loạt thay đổi về ngày và giờ thi đấu. Phía Liverpool có ba trận bị điều chỉnh. Tâm điểm là derby Merseyside gặp Everton, đẩy sang Chủ nhật ngày 29 tháng 11, bóng lăn lúc 12 giờ 00 giờ địa phương trên TNT Sports. Phía Arsenal, chuyến làm khách tại Newcastle ấn định 17 giờ 30 ngày 21 tháng 11; trận tiếp Manchester City chuyển sang Chủ nhật ngày 29 tháng 11, 16 giờ 30. Trước đó, thầy trò Mikel Arteta còn có chuyến đi tới Anfield gặp Liverpool lúc 16 giờ 30 ngày 1 tháng 11. Sky Sports nằm trong nhóm đơn vị phát sóng. Lịch giai đoạn lễ hội, từ vòng 13 đến vòng 20, dự kiến công bố trong tuần bắt đầu từ ngày 19 tháng 10.

Đây là loại bản tin dễ bị đọc lướt. Nhưng tôi đã theo dõi bóng đá qua tám kỳ Thế vận hội, tám kỳ World Cup và nhiều mùa Giro d'Italia, Tour de France; kinh nghiệm ấy dạy tôi rằng lịch thi đấu là thứ quyền lực nhất mà không ai để ý. Nó quyết định ai được nghỉ, ai phải bay, ai bước vào trận lớn với đôi chân nặng hơn đối thủ.

Tháng 11 của Arsenal: bài toán phục hồi, không phải bài toán chiến thuật

Điều đáng nói nằm ở khoảng trống giữa các ngày.

Arsenal mở tháng 11 bằng chuyến đi tới Anfield. Sau quãng nghỉ quốc tế là chuyến làm khách tại St James' Park. Kết thúc là cuộc tiếp đón Manchester City trên sân nhà. Xen vào giữa là hai lượt trận châu Âu gặp Slavia Praha và Borussia Dortmund.

Nói cách khác, trong 29 ngày, ban huấn luyện Arsenal phải chia đội hình cho năm trận đấu có tính chất hoàn toàn khác nhau. Ba trong số đó mang tính quyết định. Hai trận ở đấu trường châu Âu không cho phép buông.

Khoảng cách tám ngày giữa Newcastle và Manchester City nghe có vẻ rộng rãi. Thực tế, nó bị bào mòn bởi một lượt trận châu Âu chen vào. Đây là dạng áp lực tôi từng thấy ở nhiều đội bóng lớn: không phải đối thủ mạnh hơn, mà là thời gian ít hơn.

Ở khía cạnh chuyên môn, đây là vấn đề quản lý tải trọng, không phải chiến thuật. Bản thân việc dời lịch không nói lên Arsenal sẽ đá thế nào, pressing ra sao, dùng sơ đồ gì. Không có dữ liệu nào trong bản thông báo cho phép kết luận về hệ thống thi đấu. Người viết tin cần phân biệt rõ: xếp lịch là một chuyện, chơi bóng là chuyện khác.

Cùng lúc, khung 12 giờ 00 của derby Merseyside là một dạng thuế sinh lý quen thuộc. Cầu thủ phải ăn, ngủ, khởi động theo một đồng hồ khác. Đội khách chịu thiệt nhiều hơn đội chủ nhà. Nhưng người chịu thiệt nhất là khán giả đi xa: họ rời nhà từ sáng sớm, di chuyển qua những tuyến đường mà hệ thống giao thông cuối tuần không được thiết kế để chứa hàng chục nghìn người cùng lúc.

Góc nhìn ngược: lịch thi đấu đã có người biên tập

Trong nhiều năm, tôi theo dõi cách VAR biến trọng tài thành người biên tập trận đấu: mỗi pha bóng bị cắt, tua lại, soi từng vạch milimet. Vạch việt vị milimet đang giết dần bản năng tấn công, vì cầu thủ học cách chờ thay vì lao đi. Điều tương tự đang diễn ra với lịch thi đấu, chỉ khác là người cầm dao là đơn vị truyền hình.

Bốn cái tên Arsenal, Liverpool, Manchester City và Manchester United xuất hiện lặp đi lặp lại trong các khung giờ đẹp. Cơ chế chọn trận theo thứ tự hợp đồng khiến nhóm tinh hoa chiếm phần lớn suất phát sóng. Càng nhiều suất phát sóng, càng nhiều tiền bản quyền và giá trị thương mại. Khoảng cách giữa nhóm dẫn đầu và phần còn lại lớn lên mỗi mùa, không bằng một cú nổ chuyển nhượng, mà bằng hàng trăm khung giờ được chọn lọc.

Đây cũng là lý do tôi luôn kiểm tra chéo mọi bản tin tổng hợp. Một số nội dung đang lan truyền gán trận Arsenal – Manchester City cho Enzo Maresca. Chi tiết ấy sai về nhân sự: đối thủ của Arsenal ở trận đó là Manchester City, đội do Pep Guardiola dẫn dắt. Lỗi nhỏ kiểu này vô hại về lịch, nhưng nguy hiểm về thói quen đọc tin. Khi một bản tin sai ở chi tiết dễ kiểm chứng nhất, người đọc có quyền nghi ngờ cả những chi tiết còn lại, kể cả danh sách đối thủ châu Âu.

Tôi tìm thấy sự thật trong bóng đá, ở giữa những điều chưa được nói ra. Và phần chưa được nói ra nhiều nhất, trong mọi bản tin lịch thi đấu, chính là ai được lợi từ việc dời lịch.

Điều còn chờ phía trước

Lịch giai đoạn lễ hội từ vòng 13 đến vòng 20 sẽ được công bố trong tuần bắt đầu từ ngày 19 tháng 10. Nếu nó cộng thêm một tầng trận đấu nữa vào đúng nhóm đội bóng đang căng mình ở châu Âu, tháng 12 sẽ khắc nghiệt hơn cả tháng 11.

Không phải chiếc cúp, mà là câu chuyện đằng sau chiếc cúp mới là bất tử. Mùa giải này, một phần câu chuyện ấy được viết bằng những khung giờ. Ai kiểm soát khung giờ, người đó kiểm soát nhịp thở của giải đấu. Khi bóng đá không thể chạm bằng tay, ta chạm nó bằng ký ức.